Wie net als ik weleens op vakantie is geweest naar een ander land, zal het vast hebben meegemaakt; water in grote plastic flessen. In veel van de landen die ik bezocht is het water uit de kraan niet drinkbaar, denk aan landen als Brazilië, Thailand, Sri Lanka of Gambia, maar ook dichter bij huis zoals in Hongarije, Montenegro of Bosnië is het water niet drinkbaar. In andere landen smaakt het water zo anders, dat ik toch geneigd ben om naar flessenwater te grijpen. In Portugal zit bijvoorbeeld veel ijzer en kalk in het leidingwater en dit heeft invloed op de smaak.
In veel van de landen die ik heb bezocht zie je ook direct de invloed van al die flessen op het milieu. Dan sta je op een prachtig uitzichtpunt en zie je onder je bijna een rivier aan plastic flesjes liggen, vaak terwijl er een paar meter verder keurig een prullenbak staat. In Nederland hebben we al jarenlang statiegeld op grote flessen en sinds 2021 zit er ook statiegeld op kleine flesjes. En verschil is in Nederland zeker meetbaar, want sinds de invoering van het statiegeld is het aantal gevonden flesjes in het zwerfafval gedaald met 63%. Helaas werkt dit systeem niet in alle landen en zijn er nog veel landen die dit statiegeldsysteem niet hebben. En dat is problematisch. Daarom in dit blog alle ins en outs van flessenwater en het plastic dat daarbij hoort.
Wat is flessenwater?
Flessenwater is een naam voor alle soorten gebottelde vormen van water. Dit zijn dus de kleine plastic flesjes van 200ml, maar ook grote tonnen van 3 liter. Flessenwater kan worden opgedeeld in drie categorieën. De eerste categorie is mineraalwater. Dit water is op natuurlijke wijze beschermd tegen bacteriën en andere vervuiling en wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van mineralen in het water. De tweede categorie is natuurlijk water. Dit water komt uit een bron of van een gletsjers. Het wordt op geen enkele manier behandeld en er wordt zelfs gezegd dat je zou kunnen proeven uit welke bron het komt. De derde categorie is behandeld water en dit beslaat al het water dat wel behandeld is, op welke manier dan ook.
Het gebruik van flessenwater
Flessenwater wordt vooral gebruikt om te drinken. Voor andere (huishoudelijke) bezigheden, zoals douchen, dweilen of het sproeien van de tuin wordt leidingwater of opgevangen regenwater gebruikt. In Nederland wordt flessenwater minder gebruikt, omdat het leidingwater schoner is dan het water uit flessen. Dit komt doordat in flessenwater doorgaans veel microplastic zit en dit is erg ongezond voor het menselijke lichaam. Daarnaast is leidingwater in Nederland veel goedkoper dan flessenwater.
De impact op het milieu
Flessenwater heeft een groot effect op het milieu. Zoals ik al aangaf, zie ik in landen waar het water uit flessen gedronken moet worden vaak veel zwerfafval op straat. De flessen worden neergegooid in rivieren, vanaf bergen of aan de kant van de weg. Maar de invloed van flessenwater op het milieu is groter dan alleen het zwerfafval dat erdoor ontstaat. Het verpakken van water in flessen stoot veel CO2 en ook andere gassen uit. En de flessen moeten na het vullen gedistribueerd worden naar de klanten, dit gebeurt via schepen en vrachtwagens en ook die stoten natuurlijk weer CO2 uit. Uit onderzoek blijkt dat het produceren van een fles water gemiddeld 2000 keer meer energie kost dan dat het kost om dezelfde hoeveelheid aan leidingwater te produceren. Bovendien is, als de fles eenmaal leeg is, het overgebleven plastic enorm gevaarlijk voor dieren en ons ecosysteem en hierdoor neemt de biodiversiteit af.
Wat kun je doen als het leidingwater niet drinkbaar is?
Ik reis graag en kom dus regelmatig in landen waar het drinkwater niet veilig is. Zeker als ik langere tijd van huis ben en in warme landen verblijf, merk ik dat er veel flessen doorheen gaan. Elke keer als ik verplaats naar een ander appartement en mijn flessen verzamel om netjes weg te gooien, valt me op hoeveel het er eigenlijk zijn. Ik besloot op zoek te gaan naar duurzame alternatieven.
Een innovatieve oplossing, waar ik zelf ook groot fan van ben, is het gebruik van een LifeStraw. Zeker bij reizigers wint dit draagbare waterfilter aan terrein. Dit waterfilter maakt het mogelijk om direct uit een waterbron te drinken. Deze fles bevat een geavanceerd filtersysteem dat bacteriën, parasieten en zelfs bepaalde chemische verontreinigingen verwijdert, waardoor het water veilig is om te consumeren. Door deze methoden toe te passen, kun je de kwaliteit van het water verbeteren en ervoor zorgen dat je op een duurzame manier toegang hebt tot drinkwater, zelfs als het leidingwater van zichzelf niet geschikt is.
Tot slot
Het gebruik van plastic waterflessen heeft verstrekkende gevolgen voor zowel ons milieu als onze gezondheid. Gelukkig zijn er stappen die we kunnen nemen om deze uitdaging aan te pakken. Het bevorderen van een statiegeldsysteem, zoals dat in Nederland, kan een bijdrage leveren aan het verminderen van plastic zwerfafval. Daarnaast is het belangrijk om ons bewust te worden van de voordelen van leidingwater en de voordelen van herbruikbare waterflessen. En is het drinkwater niet geschikt? Dan bieden waterzuiveringssystemen zoals een LifeStraw een uitkomst.
