Wist je dat je eet- en drinkgewoonte een belangrijke rol speelt in de gezondheid van je tanden en kiezen? Vooral het eten en drinken van suikers en zuren hebben invloed op je tandglazuur en kunnen zelfs op lange termijn leiden tot gaatjes, gevoelige tanden en slijtage van het gebit. In dit artikel leggen we je uit hoe suiker en zuren je gebit beïnvloeden en ontdek je praktische tips om suikers en zuren te vermijden en dit te vervangen door alternatieve voedingsmiddelen.
Hoe suiker je tanden en kiezen aantasten
In je mond zijn miljoenen bacteriën aanwezig en dat klinkt misschien wat vies, maar een groot deel van deze bacteriën heeft juist een gunstige invloed op je mondgezondheid. Het probleem ontstaat pas wanneer deze bacteriën suikers uit voeding en drinken gebruiken als brandstof. Wanneer bacteriën de suiker omzetten in zuren, kan het tandglazuur aangetast worden. Het tandglazuur kan hierdoor langzaam verzwakken waardoor er kleine beschadigingen, zoals gaatjes en tandvleesproblemen, kunnen ontstaan. Producten die je het beste kunt vermijden:
- frisdranken en vruchtensappen
- snoep
- koek en gebak
- gezoete ontbijtproducten
Deze producten bevatten veel suiker en kunnen het risico op tandbederf verhogen, vooral wanneer je ze vaak als tussendoortje nuttigt.
Wat doen zuren met je tandglazuur
Naast suiker zijn ook zuren belangrijke veroorzakers van schade aan het gebit. Zuren kunnen het tandglazuur direct aantasten en zachter maken waardoor problemen kunnen ontstaan.
Zure producten die hieraan kunnen bijdragen zijn bijvoorbeeld:
- frisdranken
- vruchtensappen en smoothies
- citrusvruchten
- wijn
- energiedranken en sportdranken
Tandglazuur wordt dunner zodra het vaak blootgesteld wordt aan zuren. Hierdoor kunnen gevoelige tanden optreden en kan er zelfs blijvende schade ontstaan.
Het moment van eten is van belang
Het is niet alleen van invloed wat je eet, maar ook hoe vaak je eet- en drinkmomenten inlast. Iedere keer dat je suiker of zuur nuttigt, ontstaat er een zogenaamde zuuraanval in je mond. Daar is als neutralisator speeksel voor nodig, maar wist je dat het ongeveer een half uur tot een uur duurt voordat speeksel deze zuren weer neutraliseert? Dus wees je bewust van al je eet- en drinkmomenten op een dag.
Let op verborgen suikers en zuren
Veel mensen denken bij suiker vooral aan snoep of frisdrank, maar ook in andere gezonde producten kunnen veel suikers en zuren zitten. Vruchtensappen, smoothies, sportdranken, yoghurtdrankjes en kant-en-klare ontbijtproducten zitten boordevol suikers, terwijl ze als gezond worden aangeprezen. Ze kunnen een negatieve invloed hebben op je gebit wanneer je ze regelmatig gebruikt.
Maar ook in hartige producten zoals sauzen, kant-en-klare maaltijden en dressings zitten vaak toegevoegde suikers. Je wist het misschien niet, maar het is er wel. Daarnaast bevatten producten zoals light frisdrank of suikervrije energiedranken zoetstoffen en zuren die het tandglazuur kunnen aantasten. Ingrediënten zoals glucose, fructose, sucrose, maltose of siropen zijn allemaal vormen van suiker. Door bewuster te kiezen voor verse en onbewerkte producten kun je de hoeveelheid suiker en zuur in je voeding vaak flink verminderen.
De beschermende rol van speeksel
Speeksel speelt een belangrijke rol bij het beschermen van je gebit. Het helpt bij het:
- neutraliseren van zuren
- wegspoelen van voedselresten
- herstellen van het tandglazuur
- helpt je mond vochtig te houden
Door voldoende water te drinken en regelmatig te eten stimuleer je de speekselproductie. Ook kauwen, bijvoorbeeld op suikervrije kauwgom, kan helpen om de speekselproductie op gang te houden.
Tips: gezonde alternatieven voor suiker en zuren
Het volledig vermijden van suiker of zuur is niet altijd realistisch. Gelukkig zijn er genoeg alternatieven om je gebit beter te beschermen.
- Drink water, thee of bruiswater zonder suiker in plaats van frisdrank of vruchtensappen.
- Eet ongezouten noten, paprika, wortel of fruit in plaats van zoete ongezonde snacks.
- Voeg komkommer, munt of bessen toe aan een glas water in plaats van siropen.
- Drink zure dranken liever tijdens een maaltijd in plaats van tussendoor en drink het met een rietje, zodat het contact met je tanden minimaal is.
- Wacht na het eten van zure producten ongeveer een half uur met tandenpoetsen, zodat het glazuur eerst kan herstellen.
- Wees bewust van de verborgen suikers in producten zoals ontbijtgranen, sauzen en yoghurt.
Kleine veranderingen maken een groot verschil
Door bewuster om te gaan met suiker en zure producten kun je tandbederf, tandvleesproblemen en glazuurschade aanzienlijk verminderen. Uiteraard hoef je niet alles te laten staan en kun je met een paar kleine aanpassingen, zoals vaker water drinken, minder zoete tussendoortjes nemen en kiezen voor gezondere alternatieven, een groot verschil maken voor je mondgezondheid. Een combinatie van goede voeding, goede mondhygiëne en regelmatige tandartscontroles vormt de beste basis voor een sterk en gezond gebit.
